135mm Blog

Recente foto's met leuke verhalen, weetjes en anektdotes

Facebook is dood!

Dit artikel werd geschreven door Roeland op Saturday, 1 March, 2014
Leuven

Het feit dat ik met deze titel ongetwijfeld jullie onverdeelde aandacht heb, bewijst wellicht deels dat ik ongelijk heb met het punt van dit artikel. Maar toch…

Eerst en vooral: ik heb het over Facebook, niet “social media” in het algemeen. Maar dat Facebook over zijn hoogtepunt heen is moet iedereen intussen al wel gemerkt hebben. Op zich niet abnormaal, want technologie en internet evolueren constant. Het aantal facebook-accounts mag dan wel nog steeds blijven groeien, toch blijf ik bij mijn standpunt. Sterker nog: Facebook delft zijn eigen graf. Bare with me on this one.

We spoelen de tijd even terug, enkele jaren, tot pakweg half 2011. Hoewel ik op dat moment al een persoonlijk profiel had, besloot ik toen dat het tijd werd om ook een fanpage aan te maken. Want Facebook was booming en zonder fanpage bestond je niet (net zoals enkele jaren daarvoor nog het geval was met een gewone website). Op dat moment was een fanpage voor eender welke zelfstandige of bedrijf dan ook een prachtinstrument om reclame mee te maken. Op voorwaarde uiteraard dat je afzetmarkt voldoende vertegenwoordigd was op Facebook. Maar in mijn geval was dat geen probleem: 70% van mijn klanten zijn mensen tussen 25 en 35 (de trouwers onder andere) en laat net die groep veruit het meest actief zijn op Facebook. Toen toch.

Een fanpage dus. Briljant concept vanuit marketing-standpunt, zeker voor fotograaf. Je toont op je pagina enkele leuke foto’s van pakweg een huwelijk, en maximum 24u later hebben al de vrienden en kennissen van het koppel die foto’s gezien en er hun zegje over gedaan (wat dan weer impliceert dat ook hun vrienden mijn foto’s konden zien, enzovoort). Om de vergelijking te maken met het analoge en pre-facebook tijdperk: hoe groot is de kans dat al de vrienden van datzelfde koppel voorbij mijn deur wandelen om naar mijn etalage te komen kijken, en dat dan ook nog vertellen aan hun vrienden, en de vrienden daarvan…? Inderdaad: nihil. Dankzij Facebook kon je je werk verspreiden op een heel organische maar effectieve manier. Zeker als de mensen je pagina “liken”, want dan zagen ze niet alleen de foto’s van hun vrienden, maar letterlijk al het werk dat ik er plaatste. Of anders: ze passeerden constant aan mijn etalage van zodra daar een nieuwe foto hing. Of nog anders: marketing op zijn best, Facebook op zijn best.

20140222_leuven_0096-Edit

Alleen was er dat ene, kleine detail: Facebook was gratis en dat zou het blijven. En langzaam maar zeker veranderde er geregeld wat. Wellicht volledig onopgemerkt voor de “leek” (lees: voor de niet commerciële gebruiker van Facebook). Maar des te opvallender voor pakweg een fotograaf met een fanpage. Een klein voorbeeld. Op een gegeven moment werd het mogelijk om de inhoud van een pagina te zien, ook al was je geen “fan van die pagina”. Je hoefde met andere woorden niet op “like” te klikken om toch de pagina in kwestie te kunnen bekijken. Detail? De vrienden van hoger vernoemde trouwkoppel kunnen nog steeds de foto’s van “hun” koppel zien, maar hoeven daarvoor niet meer fan te zijn van mijn pagina. Gevolg: ze zien enkel nog de foto’s van het koppel dat zij kennen, niet de rest van mijn werk. En uit het oog is uit het hart. Dus na enkele dagen is dat leuke huwelijksfeest voor iedereen vergeten en verzwakt de interesse voor die mooie foto’s (en dus de interesse voor mijn pagina). Al het werk dat ik daarna nog publiceer blijft onzichtbaar voor hen. Dat mag een detail lijken, maar het is een serieuze knauw in je publiek.

20140222_leuven_0101-Edit

Maar dat is lang niet alles. Want er veranderde nog meer. Ook voor het merendeel van jullie trouwens. Vroeger deelde je iets op je tijdlijn en al je vrienden konden dat zien. Simpel. Tot ook dat veranderde. Want op een zeker moment besloot Facebook dat het beter was dat jouw updates slechts voor een willekeurig maar vooral klein percentage van je vrienden zichtbaar mochten zijn. Geloof je me niet? Probeer gerust en sta versteld! Enkel als je foto, update, video of link voldoende populair is (wat perfect te meten is aan de hand van het aantal likes en reacties), krijgen meerdere vrienden het item te zien. Dat is trouwens de reden waarom het opeens veel rustiger werd op je facebook-wall en tijdlijn: je ziet enkel nog de populaire dingen, de rest filtert Facebook voor je weg tenzij je er actief naar op zoek gaat. “So what” hoor ik je denken. Inderdaad: voor niet-commerciële gebruikers weinig spectaculairs.

Maar waarom al die subtiele veranderingen die op het eerste zicht net de grootste troef, zijnde de sociale interactie, ondermijnen? Wel, omdat Facebook gratis is en het dat ook altijd wil blijven. Maar dat betekent niet dat ze daar geen geld willen verdienen uiteraard. Want ook daar kwamen ongemerkte veranderingen. Want plots kon je elk bericht, update of pagina “boosten”. Om het in mensentaal te zeggen: ja kon ineens betalen om je updates WEL aan al je vrienden en fans te tonen. En op het eerste zicht lijkt dat, althans voor commerciële gebruikers, interessant. Want voor enkele euro’s (of minder) kan je een heel demografisch profiel opstellen van wie je update of bericht wel en niet kan zien. Volledige controle over wie je items ziet, voor een te verwaarlozen bedrag. Een te verwaarlozen bedrag, telkens opnieuw als je iets wil delen met je publiek. Een eeuwenoude truc die blijft werken: steel heel veel van één iemand en die persoon gaat dat zeker merken. Maar steel één centje uit de zak van heel veel mensen, en de kans dat je onder de radar blijft is veel groter, en dus ook de kans dat je rijk wordt. En ook dat weten ze daar bij Facebook.

20140222_leuven_0120

En nog zijn we er niet. Want Facebook speelt het spel hoe langer hoe minder eerlijk. Vroeger waren al je “fans” wel enigszins gelinkt met je pagina: het waren klanten of vrienden van klanten, mensen die op een of andere manier je website vonden en door klikten naar je facebookpagina,… Maar ook dat veranderde ten gevolge van heel hun reclamestrategie. Een willekeurig voorbeeld. Ik wou vorig jaar mijn deelname aan trouwbeurs Weddinghype promoten via mijn pagina. De enige manier om dat enigszins efficiënt te doen was om aangaande berichten te promoten, ergo: te betalen om zeker te zijn dat er een voldoende groot publiek wordt bereikt. Want vergeet niet: betaal je niet, dan ziet enkel een miniem percentage van je fans of vrienden dat bericht en ben je voor verdere verspreiding afhankelijk van de interactie op dat bericht. Betalen dus. Niet veel, maar toch: betalen. En wat doet Facebook? Ze duwen het bericht in kwestie letterlijk door de strot van zo veel mogelijk mensen, want je betaalt “per klik”: hoe meer mensen klikken of reageren op het bericht, hoe meer ik betaal. Gevolg: het publiek dat ik bereik is vaak helemaal niet meer relevant voor mijn zaak. Ik vond zelfs bij momenten hier en daar Arabisch (of iets wat erop lijkt) sprekende “fans” in de lijst van mijn pagina. Iedereen is welkom bij mij hoor, daar niet van, maar ergens toch een beetje vreemd? Diezelfde bedenking zie ik trouwens meer en meer opduiken bij fotografen (en andere creatievelingen die Facebook gebruiken voor hun marketing) overal ter wereld.

Kort samengevat komt het min of meer hierop neer: Facebook beknot zoveel mogelijk de verspreiding van alle inhoud, om op die manier de gebruikers ertoe aan te zetten te betalen voor een betere verspreiding, een beter bereik. Hoe minder groot het bereik, hoe groter de kans dat er nog meer betaald zal worden. Met andere woorden: Facebook heeft er alle baat bij dat je inhoud zo weinig mogelijk verspreid wordt, want des te groter wordt de kans op inkomsten. Of nog anders en misschien overdreven: Facebook heeft alle baat bij zijn eigen ondergang. Want net die natuurlijke verspreiding van inhoud is wat Facebook net zo interessant maakte voor iedereen…

20140222_leuven_0121

En daarom ben ik er vast van overtuigd: Facebook delft zijn eigen graf. Sterker nog: voor mij is Facebook al langer dood. Stop ik er dan helemaal mee? Nee hoor. Je zal nog altijd links en updates terugvinden op mijn pagina, daar verandert voorlopig niks aan. Sterker nog: mijn Instagram-account is nu gelinkt aan mijn Facebook-pagina, dus je zal waarschijnlijk net de indruk hebben dat ik extra actief ben op Facebook, maar schijn bedriegt dus. Waar vroeger Facebook een belangrijk hulpmiddel voor mij was om mijn werk aan mogelijke klanten te tonen, is het intussen niet veel meer dan “een leuk extraatje”. Betalen voor eender welke vorm van Facebook-reclame doe ik al langer niet meer. En velen trekken met mij dezelfde conclusie. En dus nogmaals: Facebook is zijn eigen graf aan het delven, want hun enige bron van inkomen begint langzaam maar zeker af te haken.

Helemaal verdwijnen zal het dus (nog even / nooit) niet. Maar het begin van het einde is ingezet wat mij betreft. Ben je een andere mening toebedeeld? Let me know!

Roeland

1
Reageren niet meer mogelijk
  1. Helemaal juist, Roeland. Prima stuk!